Complementaire zorg

Wat is complementaire zorg?

Reguliere zorg, de zorg die je krijgt in het ziekenhuis, heeft als doel dat je geneest of dat klachten verminderen via medicatie of een operatie. Complementaire zorg is een aanvulling op die zorg. Het is de zorg náást de reguliere zorg die vooral is bedoeld om de kwaliteit van je leven te verbeteren. Het zijn middelen en therapieën die ervoor zorgen dat je minder pijn, klachten of bijwerkingen hebt en beter herstelt. Oncologie en complementaire zorg passen daarom goed bij elkaar, omdat veel vraagstukken na kanker gaan over voeding, beweging, ontspanning, slaap en zingeving.  

Er zijn veel aanvullende niet-medische behandelmethoden die veilig en werkzaam zijn, zoals massages, voedingsadvies en beweegprogramma’s. Deze complementaire zorg kan in elke fase van de kankerbehandeling op maat worden ingezet.  

In een aantal ziekenhuizen in Nederland is een ‘integrative medicine’-expert om te kijken wat je nodig hebt en wat er mogelijk is naast de reguliere therapie of medicatie. Deze expert zal goed letten op mogelijke negatieve interacties van datgene wat je ‘extra’ doet. Bedenk ook dat complementair maatwerk is. Sommige mensen knappen op door mindfulness of yoga. Anderen hebben baat bij massage of ontspanningstechnieken. 

Bespreekbaar maken

De complementaire zorg is een gebied waar je hematoloog je vaak niet actief bij helpt. Het is ook een onderwerp dat je zelf niet makkelijk aansnijdt in de spreekkamer, omdat het wat ‘vaag’ is en wellicht ervaar je het als omstreden. Dat heeft als gevolg dat veel mensen zelf keuzes maken, zonder dat zij goed zijn ingelicht of het veilig is. Dat is niet wenselijk, want niet alles wat aanvullend is, is veilig. Er kunnen bijvoorbeeld interacties ontstaan tussen supplementen en medicijnen, wat de medicatie die je neemt minder goed maakt. 

Het is daarom belangrijk dat je je aanvullende behandelingen deelt met je arts. In een aantal ziekenhuizen zijn bovendien poliklinieken of spreekuren ‘integrative oncology’, zoals in het HagaZiekenhuis in Den Haag, Rijnstate Ziekenhuis in Arnhem, Máxima Medisch Centrum in Veldhoven en Isala in Zwolle. Tijdens het spreekuur worden therapieën of middelen die je gebruikt getoetst op drie criteria: is het bewezen en werkzaam? Is het niet bewezen maar veilig? Of is het niet veilig en raden we het af? Belangrijk, want je wilt geen nadelige interacties hebben met een reguliere behandeling. 

Zie ook Complementaire zorg bij kanker op kanker.nl

_{Beeld Alan Caishan}

Webinar Complementaire zorg

Ines von Rosenstiel, medisch specialist in ziekenhuis Rijnstate en consulent Integrative Medicine was te gast bij het webinar Complementaire zorg.op 28 april 2023.

Hieronder kun je het webinar terugkijken.